ΤΑ ΚΑΛΑΝΤΑ ΤΟΥ ΛΑΖΑΡΟΥ ΣΤΗΝ ΗΠΕΙΡΟ ΚΑΙ ΤΟ ΠΑΣΧΑ ΜΙΑΣ ΑΛΛΗΣ ΕΠΟΧΗΣ

Ξεχωριστή θέση στην καθημερινότητα των κατοίκων της Ηπείρου κατείχε το Πάσχα, γνωστό και ως «Μεγάλη Πασκαλιά», η σημαντικότερη γιορτή του χρόνου, σε αντίθεση με τη «Μικρή Πασκαλιά», όπως αποκαλούσαν τα Χριστούγεννα...

...
Τα ήθη και τα έθιμα της περιόδου διατηρούνταν ζωντανά σε κάθε χωριό, με το Σάββατο του Λαζάρου να αποτελεί την απαρχή της πασχαλινής περιόδου.

Τα παιδιά στους δρόμους των χωριών

Από νωρίς το πρωί, παιδιά σε χωριά της Ηπείρου σχημάτιζαν παρέες και γύριζαν από σπίτι σε σπίτι, κρατώντας κουδούνια και ψάλλοντας τα κάλαντα του Λαζάρου:

«Σήμερα έρχεται ο Χριστός ο επουράνιος Θεός,
εν τη πόλει Βηθανία με κλαδιά και με βάϊα…»

Οι φωνές τους αντηχούσαν στα σοκάκια, μεταφέροντας το μήνυμα της ημέρας και δημιουργώντας μια ξεχωριστή ατμόσφαιρα.

Ευχές και φιλέματα

Στο τέλος των καλάντων, τα παιδιά έδιναν ευχές στους νοικοκύρηδες:

«Οσ’ άστρια έχ’ ο ουρανός και φύλλα εις τα δέντρα,
τόσα καλά να δώκ’ ο Θεός…»

Οι νοικοκυρές ανταπέδιδαν με μικρά φιλέματα, όπως αυγά ή λίγα χρήματα, σύμφωνα με το έθιμο, ενισχύοντας το πνεύμα προσφοράς και χαράς.

Ένα ζωντανό κομμάτι της ηπειρώτικης παράδοσης

Το έθιμο των καλάντων του Λαζάρου αποτέλεσε για δεκαετίες βασικό στοιχείο της λαϊκής παράδοσης στην Ήπειρο, φέρνοντας κοντά μικρούς και μεγάλους.

Ακόμη και σήμερα, σε αρκετές περιοχές, η αναβίωσή του διατηρεί ζωντανές μνήμες από μια εποχή όπου η απλότητα και η κοινότητα είχαν πρωταγωνιστικό ρόλο στην καθημερινή ζωή.